"Afacanlar Yuvada - Dady Day Care"

İki iş arasında evde çocuğuna bakan senarist bir baba, deneyimlerini ilham kaynağı olarak kullanınca, ihtiyaçları yaratıcı bir fikrin "babası" oldu. Böylece ortaya çıkan Revolution Studios'un yeni aile komedisi "Daddy Day Care/Afacanlar Yuvada"da Eddie Murphy, Jeff Garlin, Steve Zahn, Regina King ve Anjelica Huston, bir sürü 4 yaşında afacanla birlikte karşımıza çıkıyor.

"O dönemde, evde oturup yedi aylık oğluma bakıyordum, çünkü eşim tam zamanlı işine geri dönmüştü" diyen senarist Geoff Rodkey, sözlerini şöyle sürdürüyor. "Onu ne kadar sevsem de, uyanık olduğum sürenin tamamını ona bakarak geçirmek istemiyordum doğrusu. (Yapımcı) Wyck Godfrey'yle konuşurken, ki onunda küçük çocukları var, babaların çocuklara bakması fikrinin komedi için çok uygun bir zemin olduğuna karar verdik ve ben takip eden yılı bu proje üzerinde çalışarak geçirdim".

Godfrey'ye göre bu durumlarda vurgulanması gereken önemli konulardan biri "eşleri evde yokken babaların çocuklarla oynayış biçimi. Tam bir kaos. Bir şekilde bizi kendi çocukluğumuza götürüyor".

Yardımcı yapımcı Joe Roth'un görüşü ise şöyle: "Bu babalar, iş dünyasının dışındayken, kendi çöplüklerinde değiller; ve tüm eğitim ve deneyimleri, 4 yaşlarında kontrolden çıkmış bir grup çocukla başa çıkma konusunda hiç bir işe yaramıyor".

Yapımcı John Davis'e göre, Rodkey daha önce filmlerde hiç değinilmemiş bir noktaya parmak bastı. "Çoğu baba, çocukları biraz daha büyüdüğünde onlarla iletişim içinde oluyorlar. Ama 3-4 yaşlarındayken onlarla ne yapacağımızı tam olarak bilemiyoruz" diyen Davis, şöyle devam ediyor: "Babaların bir çocuk yuvası işletmesinde kendine özgü bir sıradışılık var ki bu da konuyu doğal olarak komik kılıyor. Bu adamlar başlarına ne tür bir bela sardıkları konusunda en ufak bir fikre sahip değiller".

Godfrey, ilk ortaya çıktığında, fikrin gerçekçilikten biraz uzak olduğunu kabul ediyor. Ama devir değişti. "Senaryo üzerinde çalıştığımız dönemde ekonominin durumu müthişti. İzleyiciyi bu iki yetenekli adamın (Murphy ve Garlin) işsiz kalıp evde oturduğuna nasıl ikna edeceğimizi bilemiyorduk" diyen senarist açıklamasını şöyle sürdürüyor: "Çekimlere başladığımızda ise, binlerce erkek işini kaybetmişti ve evde oturup çocuklarına bakıyordu".

Eddie Çocuk Yuvası: Bir kaşlı dolusu şekerle mizah

Eddie Murphy, "Mr. Mom" ve "Three Men and a Baby/Üç Adam ve Bir Bebek" te gördüğü komedi potansiyelini "Daddy Day Care/Afacanlar Yuvada"da da hemen gördü. "Ne zaman çocuk bakmaya alışık olmayan bir erkeği çocuğa annesi kadar iyi bakmaya çalışırken görseniz ortaya çok doğal bir mizah çıkıyor" diyor Murphy.

Yukarıda adı geçen filmlerde olduğu gibi, Murphy burada da hakiki bir şirinlik potansiyeli sezdi. "Dr. Dolittle" filmlerinde de Murphy'yle çalışan yapımcı Davis bunu şöyle açıklıyor: "Eddie genç izleyicilere hitap eden bir filmde rol aldığında, ortaya kendisine özgü komedi tarzıyla eşsiz bir karışım oluşturan bir sevimlilik çıkıyor" diyor ve ekliyor: "Sadece çocukları Eddie kadar içten seven biri bu rolü böylesine etkili bir şekilde canlandırabilirdi".

"Çocuklarla çalışmak tepkiyle ilgili bir şey, çünkü sürekli doğaçlama yaşıyorlar ve her zaman en beklenmedik şeyleri yapıyorlar" diyen Roth, şöyle devam ediyor: "Ve tepki konusunda Eddie'den iyisi yoktur".

Yönetmen Steve Carr, Murphy'yi ilk kez "Dr. Dolittle 2"de hayvanlarla konuşurken izledi. Kendisi Murphy için, "Filmde aileye ilişkin detaylar vardı ve Eddie'nin bu karşılıklı etkileşimlerde ne denli başarılı olduğunu gördüm. 'Daddy Day Care/Afacanlar Yuvada'da bunu daha da ileriye götürüyor" diyor.

Carr'a göre, Murphy'nin 4 yaşında çocuklarla uğraşması insanı hem güldürüyor, hem de rahatlatıcı bir sıcaklık ve aşinalık hissi yaratıyor. "Murphy'nin evinin sakinleri oldukça komik olmalı, çünkü Eddie çocuklarla çok becerikli ve çok gerçekçiydi" diyen Carr, sözlerini şöyle sürdürüyor: "Varlığı filmin dokusuna sızdı; gerçek hayatta da bir baba olmasından kaynaklanan tüm samimi anlar filme yansıdı".

Murphy, kendi çocuklarıyla uğraşmak ile setteki çocuklarla uğraşmak arasındaki başlıca farkı gülerek şöyle anlatıyor: "Kendi çocuklarınız fazlaca azarlarsa, oturmalarını ve sessiz olmalarını söyleyebilirsiniz, ama sette anlaşma yapmak zorundasınız; 'İşimiz daha bitmedi' gibi şeyler söylemeniz gerekiyor. Evdekinden çok daha fazla anlaşma yapmak gerekiyor".

"Daddy Day Care/Afacanlar Yuvada" takımının diğer komedyeni Jeff Garlin'in ("Curb Your Enthusiasm") canlandırdığı Phil karakteri, Eddie Murphy'nin canlandırdığı Charlie karakterini tamamlıyor. "Jeff ile Eddie arasında enerji açısından büyük bir denge olduğunu hemen fark ettik" diyen Godfrey, bunu şöyle açıklıyor: "Eddie daha coşkulu ve hareketli. Jeff ise daha gerçekçi ve ayakları yere basan biri".

Davis, Godfrey'nin sözlerine şunları ekliyor: "Jeff sıcak, sevilesi, kucaklanası bir oyuncak ayı gibi. Bu enerji Eddie'ninkiyle birleşince ortaya muazzam bir sonuç çıktı".

Carr'a göre ise, bundan daha da önemlisi şu: "Hem Jeff, hem de Eddie'nin komedi zamanlaması müthiş. Sette sürekli olarak birbirleriyle paslaştılar. Jeff, Eddie için harika bir yandaş oldu. Arkadaş olduklarına ve sürekli beraber takıldıklarına kolayca inanabilirdiniz".

Charlie ile Phil'in oğullarıyla olan ilişkileri de birbirine zıttı. Carr bunu da şöyle açıklıyor: "Sonuçta bu film babalar, çocuklar ve babaların çocuklarıyla aralarında bağ kurmayı öğrenişlerini konu alıyor. Eddie'nin karakteri zamanının çoğunu Amerikan Rüyası'nın peşinde koşarak geçirdi ve zaman zaman oğlunu ihmal etti; oysa Jeff'in karakteri çocuğuyla iyi anlaşıyor ama daha somut bir sorunu var: Oğlunun altını değiştiremiyor".

Garlin'e göre, bunun nedeni "Phil'in, çocuk beziyle çok kötü bazı tecrübelerinin olması. Çocuğunu seviyor ve onunla iyi vakit geçiriyor. Ama iş altını değiştirmeye geldiğinde, ciddi sorunları var".

Murphy'nin, filmdeki oğlu Ben'le (Khamani Griffin) ilişkisi iyi, ama başlangıçta, Murphy'nin deyişiyle, "Charlie ailesini geçindirmekle o kadar meşgul ki, onları ihmal ettiğinin farkına varmıyor. Film ilerledikçe, aralarında yavaş yavaş çok güçlü ve sağlam bir ilişkinin gelişmeye başladığını görüyoruz".

Çocuk bakımı işi iyiye gittiği için, Charlie ve Phil yanlarına üçüncü bir kişi daha almak zorunda kalıyorlar. Gerçi Marvin'in (Steve Zahn) çocuğu yok, ama çocukların seviyesine inerek onlarla iletişim kurabiliyor. Carr, "Marvin önce tuhaf biri gibi görünüyor. Ama aslında sadece, muhtemelen kendisi de biraz çocuk ruhlu olduğu için çocuklara düşkün; bir de, çocuklarla birlikteyken toplumsal kısıtlamalara kulak asmayan biri".

Marvin karakteri hakkında yardımcı yapımcı Heidi Santelli'nin düşünceleri ise şöyle: "Marvin karakterinin özelliği, gerçek hayattaki Steve'in daha serbest bir versiyonu olması. Charlie ve Phil çırpınıyorlar, ama Marvin devreye girdiğinde, onlara bu işin hiç de öyle karmaşık olmadığını gösteriyor. Olay, çocukların dilini konuşmak ve onlarla iletişim kurmak".

"Marvin yetişkin bir çocuk gibi" diyen Zahn ise sözlerini şöyle sürdürüyor: "Hani şu en sevilen amcalar var ya, onlar gibi. Çocukları kendiyle eşit görüyor. Sadece boy ve yaşça biraz daha büyük, hepsi bu".

Murphy'nin karısı Kim'i canlandıran Regina King, çocuk bakımında kadınla erkek arasındaki farkın, erkeklerin sonunda çoğunlukla çocuklarla arkadaş olması olduğunu düşünüyor. Gerçek hayatta olduğu gibi filmde de, ebeveyn ile çocuk arasındaki bağ karı koca arasında da daha derin duyguların oluşmasını sağlıyor. "Kızınız ya da oğlunuzun babalarına aşık olduğunu bildiğinizde, siz de onu daha çok seviyorsunuz" diyen King, şöyle devam ediyor: "Çocuklarını çok seven ve bunu göstermekten çekinmeyen bir babadan daha çekici bir şey yoktur. Bu, onunla evlenme nedeninizi daha da vurgular".

Her iyi komedi filminde olduğu gibi, "Daddy Day Care/Afacanlar Yuvada"da da, yeni işlerini tam oturtmaya başladıkları sırada kahramanlarımızı tehdit eden güçlü bir düşmana ihtiyaç vardı. "Aile filmlerinde, kötü adamın ya da kadının, hayatın kendisinden bile büyük olması gerekir" diyor Godfrey ve ekliyor: "Bizim filmimizde, bu kişi, otoriter komedi karakteri Gwyneth Harridan'dı (Anjelica Huston). Seçkin Chapman Akademisi'nin müdiresi olan Harridan, "Babalar Yuvası"nı batırmaya kararlı".

"İnsanlara tepeden bakan tipleri oynamayı seviyorum" diyen Huston, açıklamalarını şöyle sürdürüyor: "Zamanında ben de birkaç cadı canlandırmıştım. Eğlenmek ve yeni şeyler denemek için harika bir fırsat. Ayrıca komedileri seviyorum, çünkü mizah sete de hakim oluyor. Her gün işe gelmek için sabırsızlanıyordum".

Gwyneth Harridan rolü üzerinde Huston'la birlikte çalışan Carr, karakterin dolu dolu ve karmaşık bir karakter hâline geldiğini şu sözlerle açıklıyor: "Anjelica'nın ilginç bir kötülüğü var. Onun, yazılı sözcükleri birer ifadeye dönüştürmesini izlemek hayret vericiydi. Onu izlerken, Gwyneth'ın neden mutsuz olduğunu ve böyle biri hâline geldiğini seziyorsunuz".

Çocuklarla çalışmak : Hazırsınız ya da değil

Steve Carr esprili bir şekilde "Kariyerim için zor olan her şeyi yapmaya karar verdim" diyor ve ekliyor: "Hayvanlarla çalışmak, sofistike görsel efektler, ve şimdi de çocuklar. Hemen her türde film yaptım. Geriye bir tek, uzaylı çocukların konuşan hayvanlarla buluştuğu bilgisayar efektli bir film yapmak kaldı".

Ne var ki, "Daddy Day Care/Afacanlar Yuvada"da en zor şey konuşma gerektiren roller için dört yaşında çocuklar bulmaktı. Davis bunun nedenini şöyle açıklıyor: "Çocuklar mimik yönünden harikadırlar. Ama ne yazık ki bu becerileri 6-7 yaşından önce kendini pek göstermez. Bizim ihtiyacımız olan çocuklar 4 yaşında ve çeşitli duyguları yansıtabilecek kapasitede olmalıydı. Bu yüzden, seçmelerde binlerce çocuk izlememiz gerekti".

"Ülkenin dört bir yanını taradık" diyor Carr ve ekliyor: "Hepsinin değişik kişiliklere sahip olmasının ve bu kişiliklerin birbiriyle kenetlenmesinin gerçekten önemli olduğunu düşündüm. Neyse ki, öyle de oldu".

Murphy çocukların doğal oyunculuk yeteneklerine ve birbirleriyle bu kadar iyi anlaşmalarına hayran kaldı. Aktör, "Dört yaşındaki bu çocukların bir filmin nasıl yapıldığını böyle çabucak kavramaları harika bir şey. Süreci mükemmel bir şekilde anladılar. Kameralar durduğunda oyuna dalıyorlardı; sahne tekrar başladığında ise rollerine kaldıkları yerden devam ediyorlardı" diyor.

King özellikle kendisi ile Murphy'nin oğlu rolünü canlandıran Khamani Griffin'i övgüye boğuyor: "Çok zeki bir çocuk. Daha dört yaşında olmasına rağmen okumayı biliyor ve oyunculuğun nüanslarını kavrıyor. Bir ara, Eddie'nin sahnenin başlamasından hemen önce boğazını temizlediğini fark etti ve o da aynı şeyi yapmaya başladı".

Murphy de Griffin'in içgüdülerine hayran kaldığını, "Kesinlikle doğuştan yetenekli" diyerek ifade ediyor.

Huston da çocukların performanslarında hiçbir zorlama olmadığını fark etti. "Yeteneklerini, ve bunun doğaçlama olduğunu görüyordunuz" diyen aktris, bunu şöyle açıklıyor: "Onlara anlatmadığınız şeyler yapıyorlardı".

Çocukların performanslarına ilişkin olarak Carr'ın yorumu ise şöyle: "Khamani'den fazla zorlanmadan bir çok duyguyu alabiliyorduk. Bunda, öğretmeninin ve oyunculuk coach'unun büyük payı var. Hem Khamani'ye, hem de diğer çocuklara gerçekçi olmaları öğretildi. Çok iyi birer dinleyiciydiler ve sette son derece esnekltiler".

Yapım sırasında, çalışma programını belirleyenler ağırlıklı olarak çocuklar oldu. Zahn, "Öğle uyku zamanları, süt içme vakitleri, Gameboy oynama saatleri derken adeta güçlü bir sendika gibiydiler" diyor ve ekliyor: "Keşke benim sendikam da bu kadar güçlü olsa. Ben öğle uykusuna yatamadım".

Garlin ise fazla efor harcamadı. Aktör bu konuda, "Çocuklarla çalışmak kolay; normal bir şey. Sadece kullandığınız kelimelere dikkat etmeniz gerekiyor. İlk başladığımızda, onlara 'eğer eğlenmediğiniz bir an olursa, gelip bana söyleyin. Ben bir çaresine bakarım' dedim. Ama bu asla olmadı. Çok güzel vakit geçirdiler" diyor.

Filmin kötü karakterini canlandırırken, Huston çocukların kendisi ile canlandırdığı karakter arasında ayırım yapabilmesi için özel bir çaba gösterdi. "Özellikle küçük çocukların rol aldığı bir filmde kötü karakteri canlandırırken, sete ayak bastığımda çocukların benden korkmasını istemem" diyen aktris, sözlerini şöyle sürdürüyor: "Bu yüzden, çekimler dışında onlarla bir ilişki kurabilmek için ekstra bir çaba harcadım. Buna çok olumlu yanıt verdiler. Bence Bayan Harridan'a karşı hafif bir zaaf beslemeye başladılar".

Eğitim ile eğlenceyi dengelemek

"Babalar Yuvası" yuvasında Charlie, Phil ve Marvin tarafından geleneklere aykırı bir baba oluşturuluyor (Zahn şöyle diyor: "'Babalar Yuvası"nın felsefesi sadece günü kurtarmak) ve bu ortam Bayan Harridan tarafından yönetilen Chapman Akademisi'nin fazlasıyla yapılandırıcı ortamına tezat oluşturuyor.

Chapman Akademisi'ni yaratırken, Rodkey bazı çocukların adeta beşikten itibaren maruz kaldığı katı taleplerle dalga geçiyor. "Pek çok çocuk gittikçe daha erken yaşta belli becerileri geliştirmeye ve uzmanlaşmaya zorlanıyor" diyen Rodkey, sözlerini şöyle sürdürüyor: "Her şey onları doğru üniversiteye göndermeye yönelik olarak planlanıyor. Bunun sonucunda, 4-5 yaşında çocuklar, karate, bilgisayar, dilbilimi gibi kurslardan oluşan çok yoğun bir programa tâbi tutuluyorlar. Bununla biraz eğlenebiliriz diye düşündük".

Davis'in görüşüne göre, "Chapman, toplumumuzun çoğunda olduğu gibi, korkunç derecede sonuca yönelik. Her şey üstün başarı üzerine kurulu. Oysa, 'Babalar Yuvası' çocukların bir süre daha çocuk olmalarına izin vermekten mutlu. Olmaları gereken kişiler olmaları için önlerinde koca bir hayat var. Henüz çocukken, daha eğlenceli bir şekilde motive edilmeliler".

Carr'ın görüşü ise, kendi isteklerini çocuklara empoze etmek yerine, babaların onların davranışlarından ipuçları yakalaması gerektiği yönünde. "Filmin mesajı şu: Çocuklarınıza kulak verirseniz, size ne öğrenmek istediklerini söyleyeceklerdir; ve bu deneyim, çocukların ne tür bir eğitim almaları gerektiği yönündeki varsayımlarınızdan çok daha olumlu sonuç verir".

King'e göre, "çocukların yapılandırılmaya ihtiyaçları var, ama eğlenmeye ve bedensel faaliyetlere de ihtiyaçları var, çünkü bu beyinlerinin de gelişmesine yardımcı oluyor".

Murphy'nin konu hakkındaki yorumu ise şöyle: "Her çocuk farklıdır. Bazılarının diğerlerinden daha fazla yapılandırmaya ihtiyacı vardır". Ama aktör, Chapman Akademisi ile kendi çocuk yuvası arasında seçim yapması gerekirse kendi yuvasını tercih edeceğini şöyle dile getiriyor: "Tercihim 'Babalar Tarfından Çocuk Bakımı' tarzında, serbestliğin ve eğlencenin olacağı bir çocuk yuvası olurdu".

"Daddy Day Care/Afacanlar Yuvada"nın yapımı tamamen Los Angeles'da gerçekleştirildi. Yapımcılar Century City'deki bir platformda bir Pasadena evinin ön ve arka bahçeleri de bulunan bir kopyasını hazırladılar. Chapman Akademisi'nde geçen sahneler Los Angeles'ın merkezinde bir malikanede çekildi.

En şık set Verdugo Park'ta, 'bağış organizasyonunun' çekildiği sahne için hazırlandı. Set ekibi, çocukların isterlerse bütün gün binebilmeleri için bir çok poni kiraladı; ve çocuklar da aynen bunu yaptı. Ayrıca, lamalar, keçiler ve koyunlardan oluşan mini bir hayvanat bahçesi de oluşturuldu.

Bu bölümün en parlak sahnelerinden biri, Garlin'in konuk sanatçı olarak yer aldığı, Cheap Trick rock konseriydi. "Hayatımın en güzel zamanını geçirdim" diye vurguluyor Garlin ve ekliyor: "İşin en güzel yanı da şuydu: Öylesine yüksek sesle çalıyorlardı ki, sesimin Acı sos'yla gargara yapan bir adamınki gibi çıkmasının bile önemi yoktu".

Garlin'in abarttığına kuşku yok, çünkü Cheap Trick daha sonra kendisini, Orange County'deki House of Blues'da gerçek seyirciler önünde verecekleri konserde de söylemesi için davet ettiler.

Film hakkında bilgi için tıklayın...