William Powell

Sararmış Fotoğraflarda Hala Yaşayan Centilmen

"Yaptığım hiç bir işi William Powell ile yaptığım çalışmalardan daha zevk verici bulmadım. Harika bir aktör, arkadaş ve gerçek bir centilmendi"

Sahnelerin, sessiz ve siyah-beyaz filmlerin güvenilen karizmatik oyuncusu William Powell 29 Temmuz 1892'de Pittsburg Pennsylvania'da dünyaya geldi. Derler ya, "oyuncu olunmaz doğulur" diye, işte burada da böyle başlar hikaye. Muhasebeci olan babası ve alaylı bir müzisyen olan annesinin tiyatro ve oyunculukla hiç ilişkileri olmamıştı. Ailenin tek çocuğu olan William Horatio Powell babasının bütün israrına rağmen liseden sonra tiyatro eğitimi almak için gayret sarfetmekten geri kalmaz. Hukuk eğitimi görmesini isteyen babası onun tiyatro eğitimi masraflarını karşılamaya yanaşmayınca, teyzesinin hamiliğinde New York'daki Amerikan Drama Sanatları Akademisine kayıt olur.

Elbette baba Powell oğlunun bir gün zamanının en çok kazanan aktörlerinden biri olacağını bilemezdi; William'ın 1940'da oyunculuktan kazandığı parayla anne-babasına Hollywood'da lüks bir ev alacağını, babasını da menajer yapacağını aklının ucundan dahi geçiremezdi.

1912'de okuldan mezun olan Powell ilk yıllarında vodvillerde ve kumpanyalarda iş bulur. Ama Hollywood'da görünmeye başlaması tam 10 senesini alacaktır. İlk filmi "Sherlock Holmes"tür ve Powell 30 yaşındadır. İlk önemli çıkışını ise "The Last Command" filmindeki yönetmen tiplemesiyle yapacaktır. Sinema tarihinin ilk Oscar'ının da bu filmin başrol oyuncusu Emil Jannings'e verildiği dikkate alınacak olursa çıkışının önemi daha iyi anlaşılır.

Her türlü rolün altından başarıyla kalkabilen Powell siyah-beyaz perdede kimi zaman dedektif rollerinde kimi zaman ise sevimli gangster tiplemeleriyle gözüktü. Özellikle Philo Vance ve Nick Charles gibi dedektif tiplemeleri Büyük Buhran yıllarında Amerikan izleyicisini sinema salonlarına çeken en önemli etkenler arasında gösteriliyordu. Kanun adamı ve kanunsuz adam arasındaki bu ustalıkla yapılan gel-git hamleleri otuzlu yılların izleyicilerinin onu bazen tıpkı "One Way Passage"da olduğu gibi hasta bir kızı sevdiği için kaçtığı halde teslim olan müebbete mahkum bir suçlu, bazen de "Manhattan Melodrama"da olduğu gibi en yakın arkadaşını idama göndermek zorunda kalan bir hukuk adamını oynarken izlemesi gibi görsel bir zenginliği sunuyordu. Bu her türlü rolün altından başarıyla kalkabilme yeteneği daha sonraları sinemada aynı fonksiyonu üstlenen Robert Duvall ve Sir Alec Guinness gibi her mevsimin adamı oyuncuların ortaya çıkmasının da önünü açmıştır.

Ancak ailenin tek çocuğu olarak büyüyen bu adam sinemada takım oyunun da en güzel örneklerinin de ortaya konmasında büyük özen gösterecektir. Özellikle Myrna Loy ile birlikte çevirdiği 13 yıl boyunca devam eden "The Thin Man" serisi büyük sükse yapmıştır. Tek farkları bu seride onlara eşlik eden 1930'ların en meşhur köpeklerinden Astra'nın da yanlarında olmasıydı. Bu dizi daha sonra başrolünü Robert Wagner-Stephanie Powers'ın oynadığı "Hart-To-Hart - Teklike Çemberi"nin de bir nevi prototipi gibiydi.

1930'lu ve '40'lı yılların önemli film prodüksiyonlarının ve projelerinin aranılan ismi olan William Powell yıllar sonra yeniden uyarlanan ve uyarlanması muhtemel olan yapıt ve karakterlere de hayat vermiştir. Bunlardan ilk akla geleni Ziegfeld gibi revü ve kumpanya sahibi zengin bir işadamı rolüdür. Bir diğeri ise "Uşağım Godfrey"de canlandırdığı zevk için uşaklık yapan çılgın bir zengin rolüdür. Ziegfeld o kadar tutmuştur ki Vincente Minelli'nin yönettiği "Ziegfeld Follies"de aynı rolü oynamıştır.

En son çevirdiği iki önemli film 1947 yapımı "Life With Father" ile 1955 yapımı "Mr. Roberts"dır. Elizabeth Taylor'ın babasını oynadığı "Life With Father"da akılda kalan en önemli ayrıntı ise yıllar sonra vaftiz olmak zorunda kalan ve bundan dolayı hiddetlenen bir babayı oynamasıydı. Bu iki filmde de yaşlı, müşfik ve sevimli adam rollerini başarıyla oynar.

"The Senator Was Indiscreet-Büyüklük Deliliği"nde başkan olmaya kararlı çılgın bir politikacıyı, Mr. Peabody and the Mermaid-Denizkızı'nda bir denizkızıyla ilişki yaşadığını hayal eden bunalmış bir kocayı, "Dancing in the Dark-Şahane Dans"ta yıllar sonra yönetmen olarak dönüş yapan ünlü bir sessiz film yıldızını oynadı. "The Girl Who Had Everything-Şımarık Kız"da Elizabeth Taylor'un avukat babasını, "How to Marry a Millionaire- Milyoner Avcıları"nda Marilyn Monroe'nun yaşlı milyoner 'daddy' sini canlandırdı.

Powell, bir zamanların ideal genç erkek figürü gibi, ideal baba rollerini de canlandırmıştı. Amerikalılar onu öylesine seviyorlardı ki, çoğu önemli olmayan bu filmlerdeki varlığı ile seyirci çekiyordu. Ama sağlığının giderek bozulması artık çalışmasına imkan bırakmadı. 1955 yılında John Ford'un hatırı için katıldığı "Mr. Roberts-Belalı Kaptan" filminde, bir savaş gemisinin doktorunu oynadı. Öylesine sıcak ve insancıl bir oyun verdi ki, onca ünlü oyuncuya karşın, film onsuz olmaz gibi durdu. Bu filmden sonra, 1984'te 92 yaşında ölümüne dek sinemadan uzak yaşayacağı köşesine çekildi.

Powell, üç kez en iyi erkek oyuncu Oscar'ına aday oldu: "The Thin Man - Hayal Adam", "My Man Godfrey - Bulunmaz Uşak" ve "Life With Father - Baba Evinde Hayat" filmleriyle. Ama ödülü alamadı. 1930'ların iki unutulmaz sarışınıyla ilişkisi olmuştu: Carole Lombard'la evlenip ayrılmış, Jean Horlow'la ise erken ölümünün eşiğinde evleneceğini açıklamıştı. Üç tane evlilik yapmıştı; ölene kadar evli kaldığı Diana Lewis ile evlendiklerinde birbirlerini sadece 6 haftadır tanıyorlardı.

1984 yılında ölümünden hemen önce yayınlanan biyografisi "William Powell, Centilmen" adını taşıyordu. Nitekim sinema tarihçisi Leslie Halliwell de ona olan sempatisinin nedenini şöyle açıklıyor: "Kibar yakışıklılığını tüm 30'lu yıllara yaydığı ve bir smokinin içinde bile son derece rahat durabildiği için."

Diğer Tanıdık Yüzler için tıklayınız...