Motivasyonla gelen başarı

Motive edilme ve içsel motivasyon güçleri, insanların bazı işleri nasıl üstlendiklerinin, veya işletme hedeflerine ulaşmada ne kadar çaba gösterdiklerinin altında yatan temel güçlerdir.

Abraham Maslow tarafından geliştirilen "İhtiyaçlar hiyerarşisi" teorisi, motivasyonu açıklayan en bilinen teorilerden biri olarak, insanların ihtiyaçlarını karşılamak için mücadele ettiklerinin önemine değinir. İhtiyaçların ilk seviyesini fizyolojik, diğer seviyelerini de güvenlik, sosyal özsaygı ve benliği bulma ihtiyaçları oluşturur.

İşlerin çoğu fizyolojik ihtiyaçları karşılar. Güvenlik ihtiyaçları ruhsal güvenliği ve huzuru içerir. Tehlikeli işlerle geçimlerini sağlayanlar için bu ihtiyaçların yerini beğenilme ve ilgi alır. Sosyal ihtiyaçlar sevgi, ait olma ve paylaşma duygularından oluşur. Farkedilme, öz saygı ihtiyaçları da bireyin başkaları tarafından yeterli ve değerli bulunmasıyla, saygı görmesiyle karşılanır. En üst seviye olan kendini bulma ihtiyacı, sürekli olarak kişinin potansiyelini geliştirmesini, ve potansiyelini daha iyi kullanmasını hedef alır. Moslow'a göre insan, üst seviyedeki ihtiyaçlarını karşılamaya ancak bir alt seviyede bulunan ihtiyaçlarını karşıladıktan sonra başlar. Bireyler arasındaki fark gözönüne alındığında , ihtiyaçlar hiyerarşisinin herkes için aynı şekilde sıralanmayacağı düşünülür. Maslow normal koşullarda yetişkin bir insanın % 85 fizyolojik, % 70 güvenlik ve garanti, % 50 sosyal ait olma, % 40 öz saygı ve % 10 oranında kendini bulma ihtiyaçlarını karşıladığını düşünür.

Motivasyonu açıklayan diğer bir teori ise beklenti teorisi'dir. Bu teori, bir işi yapmak başarmak için sarfedilen çabanın, o işi başaran kişinin beklentilerine bağlı olduğunu açıklar. İnsanlar, ihtiyaçlarını karşılayacak, bekledikleri kazançları alacak işleri tercih ederlerken, işte karşılaşacakları tüm zorlukların üstesinden gelebileceklerine inanırlar.

Beklenti teorisinin üç ana parçası vardır. Beklenti, kişinin gösterdiği çabanın, işin doğru sonuçlanabilme olasılığını etkiler. Araçsallık, kişinin başarısının ödüle veya herhangi bir karşılığa dönüşme olasılığıdır. Değer ise, emeğin karşılığı olarak alınan ödülün birey gözündeki değeridir. Emeğin karşılığı olarak sunulan kazanç birey tarafından değerli bulunursa birey işine motive olur.

Herzberg'e göre kişisel tatmin paradan daha çok, kendini geliştirme, bireysel kazanım, üstlerden itibar görme ve çabaların değerlendirilmesi gibi etmenlere bağlıdır. Para temel ihtiyaçların karşılandığı nktaya kadar önemini korur, bu noktadan sonra kişiyi diğr etmenler işe bağlar. Örneğin çok para kazanmasına rağmen, çalıştığı işletmenin örgütlenme biçiminden dolayı veya beraber çalıştığı insanlarla uyumsuzluğundan dolayı kişi işini terkedip, daha az maaş alacağı ama severek çalışacağı yeni bir şirkete geçebilir.

İhtiyaçlar her bireyde değişir. Önemli olan, farklı biçimlerde üreten bireylerin, çalışma ortamındaki verimliliğini arttırıcı bazı teşviklerle desteklenmesidir. İşverenler çalıştırdıkları insanların, ihtiyaçlarına ilgi duymalı, ve çalışma ortamında sorunlarla başaçıkabilmeyi ve çaba göstermeyi anlamlı kılan bir ortam yaratmalıdırlar.

İnsanların yaratıcılık gücüne dayandırılan ve eğitimlerini ön plana alan verimliliğini arttırıcı çalışmalar, değişen şartlar karşısında işletmelerin değişen şartlar karşısında devamlılığını sağlayacaktır. Firmalar mavi yakalı emek işçilerinin potansiyelini arttırıcı faaliyetler içine gireceklerdir.